MultiGitar

Gitarın Akordunun Yapılması ve 3 Farklı Akort Yöntemi, Doğruluk Dereceleri ve Uzmanların Akort Yöntemi

Gitarın nitelikli bir biçimde çalınabilmesi için üzerindeki 6 telin de çıkaracağı seslerin uyumlu olması gerekir. Buna akort denir. Temel anlamda akort "uyum" demek olduğundan, en azından tellerin kendi aralarında uyumlu olması gerekir. Daha iyi bir akort için tellerin, adlarına uygun frekanslarda akort edilmelidir. Akort için temel teşkil eden 3 yöntem bulunur. Aşağıda bu yöntemler açıklanmıştır.

1. Gitarın Akordunu Kendi İçinde Yapmak: Bu yöntem, herhangi bir durumda tek bir gitardan başka bir çalgı olmadığı zamanlar ve akort yapmaya yardımcı olabilecek başka unsurlardan muaf iken kullanılır. Bir önceki konu başlığı altında, bazı özel durumlarda bir telin kendinden daha ince olan başka bir tele ait sesi de verebileceği belirtilmişti. Söz konusu özel durumlar, en basit haliyle aşağıdaki şekilde yer almaktadır.

 Şekilden görülebileceği üzere perdeler de teller gibi numaralandırılmıştır. Bu numaralar, normal bir gitarda 17-18 'e dek sürer ve perdeler biter. Gitarın kendi içinde akort edilebilmesi için ilk yapılması gereken, 6 telden herhangi birinin çıkarmış olduğu sesin doğru olduğunu varsaymaktır. Bu varsayımdan sonra ilk iş, şekilde görülen beyaz ve iri noktaları hatırlamaktır. Bu noktaların bulunduğu perdeler, o tel için kendisinden bir küçük numaralı telin çıkaracağı sesi vereceği yeri göstermektedir. Bu bilgi ışığında yapılması gereken, doğru varsayılan telin akordunu değiştirmeksizin öteki telleri, kendisi için geçerli olan özel perdeyi kullanarak uygun akorda getirmektir. Bunu bir örnekle açıklamak daha uygun olacaktır. Gitarımızın 3. telinin akordunun gerçeğine uygun olduğunu varsayalım. İlk işimiz, 3. tel için geçerli olan özel noktaya, yani bu telin 4. perdesine parmağımızı koymak ve bu tele vurmaktır. Sonra 2. tele ilişkin kulağı, o telden çıkacak ses ile 3. telden çıkmış olan ses aynı olana dek ileri veya geri yönde çevirmeliyiz. Her iki telden gelen ses aynı olduğunda söz konusu teller birbirine uygun akorda gelmiş demektir. Aynı işlem, öteki bütün teller için tekrarlanır. Ancak unutulmaması gerekir ki doğru olduğu varsayılan 3. telin akordu asla değiştirilmez; yani 4. telin akordunu yapmak için yine 4. telin kulağı ileri veya geri çevrilir.

Bu akort yöntemi, gitarın ve tellerin kalitesinin yüksek olduğu ölçüde kesin sonuçlar vermektedir. Düşük kaliteli gitarlarda, perde genişliklerinin birbirine olan oranı sabit olmayabileceğinden bu yöntem, akort sonucunda küçük hata payları bırakabilmektedir. Yine de elde edilen sonuç makul olacaktır. Yukarıdaki şekle dikkatle bakıldığında perde numarası ile perde genişliğinin ters orantılı olduğu görülür. Yani gitarın gövdesine doğru yaklaştıkça perde genişlikleri azalmaktadır. Bu yöntemden yüksek verim alınabilmesi için yapılması gereken bir diğer işlem ise, akort öncesinde tellerin önce temiz bir bez ile silinmesi, ardından da el ile teker teker gerilmesidir. Bu germe işlemi, teli ortasından tutarak dışarıya doğru çekme suretiyle yapılır. Klavyeden 2cm. yukarı kadar çekme yeterli olacaktır.

2. Gitarın Akordunu Başka Bir Gitar Yardımıyla Yapmak: Bu yöntemi kullanabilmek için, akordunun kendi içinde doğru olduğundan emin olunan başka bir gitara daha ihtiyaç vardır. Genellikle birden fazla gitarın birbirine uyumlu olması için kullanılan bir yöntemdir. Bu yöntemle akort yapmak için, kendi içinde akordu uyumlu olan gitardan her telin sesi teker teker dinlenir ve akort edilecek gitardaki karşılık gelen telin aynı sesi vermesi sağlanır. Doğruluk derecesi ilk yöntemdekiyle hemen hemen aynıdır, çünkü öteki gitarın da akordu sadece kendi içinde doğrudur.

3. Gitarın Akordunu Güvenilir Bir Kaynak Yardımıyla Yapmak: Bu yöntem, daha önce anlatılan iki yönteme göre tartışmasız daha üstün bir yöntemdir, çünkü amaç, gitarın akordunu evrensel anlamda doğru biçimde yapmaktır. Buradaki evrensel deyiminden kasıt, tellerin vereceği seslerin frekansının, isimlerine denk düşen evrensel standartlara uygun olmasıdır. Akortları imalat esnasında kalıcı olarak sabitlenen üflemeli çalgılar veya elektronik ses aygıtları(org, telefon vs...) gibi unsurlar, evrensel frekans standartlarına göre akort ve kalibre edilmiştir. Bu çalgı veya aygıtlardan elde edilecek olan seslere uygun olarak yapılacak akort da doğal olarak mümkün olan en doğru uyumu sağlayacaktır. Gitarın her bir teli, ilgili notadaki sesin bu çalgı veya aygıtlardan verilmesi suretiyle, aynı sesi elde etmek amacıyla akort edilir.

Bu akort yöntemi sınıfına dahil olan bir yöntem de, "tuner" adı verilen elektronik aygıtlar vasıtasıyla akort işleminin görsel yardımla yapılmasıdır. Bu aygıtların ekranlarında, verilen sesin doğru veya yanlış olduğunu gösteren işaretler(ibre, renkli ışık) bulunur. İşaret olumlu olana dek her bir telin akordu teker teker yapılır. Bu yöntemin üstünlüğü, akort yapan kişinin kulak hassasiyetine ihtiyaç duyulmamasıdır.


Uzmanlar, gitar akordu için buradaki üç yöntem dışında bir yönteme de başvurabilirler. Bu yöntem, aşırı hassas kulaklarından faydalanmalarıdır. Akort yapan uzman, herhangi bir teli doğru varsaydıktan sonra, tamamen kulak alışkanlığı veya yatkınlığından ileri gelen becerisi ve kabiliyetiyle, seslerin oranlarını hissederek herhangi bir karşılaştırmaya gerek kalmaksızın tellerin akortlarını teker teker yapabilir. Bu yöntem, neredeyse üçüncü yönteme yakın hassasiyette sonuç verir. Kimi uzmanlar, doğal frekanslara çok alışık olduklarından evrensel doğruluğa çok yakın akortlar yapabilmektedir.